Tỉ lệ bản đồ và ứng dụng

Ở góc bản đồ thường ghi tỉ lệ, ví dụ 1 : 50 000 (hay 1/50 000). Tỉ lệ này cho biết khu vực thật được vẽ thu nhỏ 50 000 lần: 1 cm trên bản đồ ứng với 50 000 cm, tức là 500 m ngoài thực tế. Muốn tìm độ dài thật, em lấy độ dài trên bản đồ nhân với 50 000. Ví dụ: 3 cm × 50 000 = 150 000 cm = 1,5 km. Muốn tìm độ dài trên bản đồ, em đổi độ dài thật ra xăng-ti-mét rồi chia cho 50 000. Cuối cùng, đổi kết quả sang đơn vị dễ đọc như mét hay ki-lô-mét.

Ý chính cần nhớ

• Tỉ lệ bản đồ 1 : 1 000 viết dạng phân số có tử số là 1: 1/1 000.
• 1 : 1 000 nghĩa là thu nhỏ 1 000 lần: 1 cm trên bản đồ ứng với 1 000 cm = 10 m thật.
• Độ dài thật = độ dài trên bản đồ × số ở mẫu của tỉ lệ (cùng đơn vị đo).
• Độ dài trên bản đồ = độ dài thật (đổi ra cm) : số ở mẫu của tỉ lệ.