Câu ghép đẳng lập và câu ghép chính phụ

Câu ghép gồm từ hai vế câu (hai cụm chủ ngữ – vị ngữ) trở lên. Câu ghép đẳng lập có các vế bình đẳng, nối bằng kết từ (và, nhưng, hoặc, rồi…) hoặc cặp từ hô ứng (càng… càng…, vừa… vừa…, bao nhiêu… bấy nhiêu); quan hệ thường gặp: thời gian, tương phản, lựa chọn, tăng cấp, bổ sung. Câu ghép chính phụ có vế chính và vế phụ, nối bằng cặp kết từ (vì… nên…, nếu… thì…, tuy… nhưng…) hoặc một kết từ (tuy, nên…); quan hệ: nguyên nhân – kết quả, điều kiện (giả thiết) – hệ quả, nhượng bộ – tăng tiến, sự kiện – mục đích. Chú ý: “nhưng” đứng một mình nối hai vế đẳng lập, còn “tuy… nhưng…” là cặp kết từ của câu ghép chính phụ. Bài 6 đọc truyện trinh thám “Ba chàng sinh viên” (A. Conan Doyle).

Ý chính cần nhớ

• Câu ghép có từ hai cụm chủ ngữ – vị ngữ trở lên.
• Ghép đẳng lập: kết từ (và, nhưng, hoặc…) hoặc cặp từ hô ứng (càng… càng…).
• Ghép chính phụ: cặp kết từ (vì… nên…, nếu… thì…, tuy… nhưng…).
• “Em ăn cơm và xem ti vi.” chỉ có một chủ ngữ – không phải câu ghép.