Nói giảm nói tránh; thơ bốn chữ, năm chữ

Nói giảm nói tránh là biện pháp tu từ dùng cách nói làm giảm nhẹ quy mô, tính chất… của đối tượng, hoặc tránh trình bày trực tiếp điều muốn nói, để khỏi gây cảm giác đau buồn, ghê sợ hay để giữ phép lịch sự. Ba cách thường dùng: dùng từ đồng nghĩa, nhất là từ Hán Việt (“chết” → “từ trần”, “qua đời”); dùng cách nói vòng; dùng cách nói phủ định (“xấu” → “không đẹp”). Bài 2 “Khúc nhạc tâm hồn” còn học thơ bốn chữ, năm chữ: gọi tên theo số chữ (tiếng) mỗi dòng, thường gieo vần chân (cuối dòng), nhịp 2/2 hoặc 3/1 (bốn chữ), 2/3 hoặc 3/2 (năm chữ).

Ý chính cần nhớ

• Nói giảm nói tránh: giảm nhẹ hoặc tránh nói thẳng để khỏi đau buồn, ghê sợ, giữ lịch sự.
• Cách 1: dùng từ đồng nghĩa, nhất là từ Hán Việt (từ trần, qua đời).
• Cách 2: nói vòng; cách 3: dùng cách nói phủ định (không đẹp).
• Thơ bốn chữ, năm chữ: vần chân; nhịp 2/2 hoặc 3/1 (bốn chữ), 2/3 hoặc 3/2 (năm chữ).